19 sep 2016

19 september 2016
Frits Roelofs

Ik heb iets met taal…..
In mijn vakantie kwam er op twitter dacht ik, een bericht voorbij over de werking, het effect van activerende werkvormen. Er was hier onderzoek naar gedaan en ja hoor: activerende werkvormen bleken te werken. Ik las het bericht vluchtig maar in mijn hoofd, zelfs in de vakantie, zette zich toch een merkwaardig proces in werking. Ik kreeg beelden van klassen waar leerlingen/studenten ontspannen achterover leunend naar een docent kijken die toont wat hij (sorry, ik zie een man..) geleerd heeft hoe hij die leerlingen/studenten eindelijk in de actieve stand kan krijgen. De docent werkt zich uit de naad, leerlingen/studenten kijken ontspannen toe. Uit de term spreekt een wereld van aannames. Blijkbaar moeten leerlingen, studenten actiever worden dan ze uit zichzelf zijn…..

Ik word wat mismoedig, ja zelfs in mijn vakantie, en vertoon de houding die Socrates al bepleitte: zoek de andere kant op en meteen doemen vragen bij me op als wat het effect dan zou zijn van deactiverende werkvormen en voor wie? Ik heb onmiddellijk weer mijn vakantieontspanning terug. Alleen de gedachte aan deactiverende werkvormen brengt me energie en plezier. Ik denk aan het eerste boekje in wat later zou uitgroeien tot de reeks over Professionele LeerGemeenschappen. Het draagt de veelzeggende titel ‘Je moet ze raken’. Wie die ‘je’ en wie die ‘ze’ voorstelt, laat zich raden. Mij intrigeerde vanaf het begin dat werkwoord ‘moeten’. Wat als onderwijs, als leren met zich meebrengt dat ook studenten docenten zouden (moeten?) raken?

In mijn beleving zou onderwijs een uit zichzelf al dynamisch proces mogen en ook moeten zijn waarin alle betrokkenen met elkaar leren en elkaar dus ook raken. Dat zou overigens geen doel op zich zijn, maar dat gebeurt soms. Daar past de term ‘samenwerkvormen’ veel beter bij. Zou daar een training voor gemaakt kunnen worden, voor studenten en docenten samen? HANacademy? Misschien zelfs is de beste definitie van onderwijs wel: samen werk vormen….

Frits Roelofs

Het blog is origineel geschreven voor Hanovatie https://www.han.nl/hanovatie/artikelen/samenwerkvormen/